2026-yil 22-oktabrda Potsdam iqlim özgarışi ta’sirini örganiş instituti (PIK) Markaziy Osiyoning barça beş davlati — Qozoğiston, Qirğiziston, Tojikiston, Turkmaniston va Özbekiston ücun iqlim özgarışi oqibatlariga oid ilk kompleks fanlararo baholaşni taqdim etdi. Tadqiqot Springer Nature naşriyoti tomonidan kitob şaklida çop etilgan. Unda 37 ta taşkilotdan 86 nafar muallif iştirok etgan. Baholaşga köra, 2100-yilga kelib mintaqa muzliklari öz hajmining 85% yöqotişi mumkin.
Mualliflarning ta’kidlaşiçha, hozirda muzliklarning erişi ular suv bilan ta’minlaydigan daryolarga suv oqimini vaqtinça oşirmoqda, biroq kelajakda daryo oqimining tez sur’atlarda kamayişi kutilmoqda. Iqlim ssenariysiga qarab, 2050-yilga kelib iyul–sentabr oylarida daryolar oqimi 50% kamayişi mumkin. Bu davr qişloq xöjaligi ücun ayniqsa muhim, çunki mintaqaning ayrim mamlakatlarida suv olişning 92% qismi suğorma dehqonçilik hissasiga töğri keladi. Suv resurslarining kamayişi qişloq xöjaligi, gidroenergetika va mintaqa mamlakatlari örtasida suvdan foydalaniş böyiça raqobatni kuçaytirişi mumkin.
